Cartuyvels, (Marie Guillaume) Paul, burgemeester

 Sint-Truiden-Bevingen 11.09.1872  Sint-Truiden Bevingen 27.03.1940  Marie Seny 

Zoon van burgemeester Clément en Florence Macors. 

 Bevelhebber burgerwacht en krijgsgevangene 1914-1915. Ridder 1932 of 1936. Studeerde rechten te Leuven. Advocaat. Notaris Hoogbrugstraat 1919 als opvolger Nagels. Algemeen secretaris Uitvoerend komiteit Provinciale tentoonstelling 1907. Kasteelheer Rochendaal Bevingen 1908 en buitenverblijf Verlaine na dood moeder Macors. Voorzitter lokale lijfrentekas ‘Op ons Eigen ’. Bankier . Fruitteler  o.a. Montenaken. Gemeenteraadslid 1921-1933. Burgemeester 1926-1932, katholiek. Regeringscommissaris in commissie Beroepsscholen Sint-Truiden. Echtgenote, bankiersdochter uit Luik, was voorzitster Kantschool en Dames de la Miséricorde . Oprichting Middelbare Landbouwschool 1923 en Aangenomen College 1928. Sociale huisvesting Nieuw Sint-Truiden 1923. Bezoek koning Albert 1931. Senator  1921-1936. Aparte lijst 1932 Katholieke Standenpartij na vete met Blavier. Plaatsvervangend vrederechter . Hoofd burgerbescherming Limburg 1940.

Wapen: op blauw een zilveren, zwemmende zwaan met in het schildhoofd twee gouden sterren. Ridderskroon. Opvliegende zilveren zwaan als helmteken. Leuze Per ignem et aquam .

Glasraam kerk Bevingen .

Lit.: WAPENBOEK, p. 470 en nr. 2317; Frank DECAT, Partijpolitiek in Sint-Truiden tijdens het interbellum. De strijd Cartuyvels–Blavier, in LOLL, 79, 2000, p. 41-96.
Info: ODIS-databank. 


ONTDEKKING VAN DE DAG

Strenge, geleerde heren op het 'schoon verdiep'

In de schepenzaal van het 18de-eeuwse stadhuis op de Grote Markt ontvangt het stadsbestuur nu voorname gasten en overheden om beleid te onderhandelen, en akten officieel te ondertekenen. Voor 1800 zetelden hier de schepenen van de beide heren, maar dan werkelijk als rechters in burgerlijke en criminele zaken. Een berucht proces was dat tegen de brandstichters in 1784, Suske de Poup, 't Voorvelleke en hun medeplichtigen.

In dit lokaal hangen zeven ovale stucmedaillons met daarin grisailles op doek. Het trompe l'oeuil van deze grijze schilderijtjes geeft een 3D-effect en was minder duur dan echt modelleerwerk. De onderwerpen moesten de geleerdheid van de zittende heren van deze rechtbank benadrukken. De geest van Verlichting met rede en wetenschap is hier duidelijk aanwezig. De hoe bezoekers van andere steden in de 18de eeuw zullen ogen tekort gehad hebben om dit allemaal te ontcijferen en bewonderen. Dit is duidelijk een pronkzaaltje van de assertieve stad Sint-Truiden. 

De tafereeltjes tonen mollige gevleugelde jongetjes of 'putti' die druk in de weer zijn met kunst en wetenschap: astronomie, architectuur, muziek, alchemie, beeldhouwkunst, handel-rekenkunst en schilderkunst. Niet toevallig signeerde Diestenaar Pieter-Jan De Craen dit laatste tafereeltje met DE CRAEN F(ecit) ! Hij verdiende drie kronen per tafereel met deze opdracht. 



Astronomie: drie putti zijn druk doende met hun observaties. In een leeg decor hanteert een jongetje een zeekijker, gericht naar de hemel. Op de voorgrond bestudeert een staande putto met loep het armillarium op voet. Vooraan liggen nog een telescoop, een passer en een winkelhaak. De zittende putto wijst een plek aan op een wereldbol op voet. 

Alchemie: in een interieur met wandrekken vol rokende kolven, destilleertoestel en vaatjes zijn drie putti aan het werk. Vooraan een rieten bloemenmandje en achteraan een haard. Eén jongetje, zittend op een kussen in een stoel met armleuningen, beoordeelt de inhoud van een glazen kolf, terwijl een destilleertoestel met stookdeurtje overloopt naar een kolf met handvatten. Zijn helper stampt in een vijzel op sokkel producten fijn en het derde figuurtje brengt een kom bij. De strik van het ophanglint is hier rijker dan bij de andere medaillons en gedecoreerd met een bloempjesrank. 


Lees: Franz AUMANN, Symboliek op het 'schoon verdiep' van het Sint-Truidense stadhuis, in Sint-Truiden een zoektocht naar symbolen, Open Monumentendag Vlaanderen, Sint-Truiden: stadsbestuur, 2002, p. 19-27; Frank DECAT, Sint-Truiden 1784: criminele\nhistories in een Luikse stad, Leuven: Davidsfonds, 2012; Het stadhuis van Sint-Truiden. Hart van de democratie, Sint-Truiden: stadsbestuur, 2018, p. 56-61.