Huis De Zoutkist

De Zoutkist

Onderschrift bij deze foto

is gelegen op de Tiensevest en is eigendom van de vzw Koninklijke Kunstkring Sint-Truiden. De naam ontleent het gebouw aan z’n ligging op de resten van de ‘zouttoren’. Met ‘zout’ als bewaarmiddel en smaakmaker en ‘kist’ als verpakking.

Het gaat om een torenachtige, stenen stadswoning. Ernaast staat het Tolhuis en op de vest het ‘scharensliephuisje’ in landelijke stijl, dat recent een restauratie onderging. De restauratie van de Zoutkist wordt afgewerkt. In 1997 werden de gebouwen beschermd als monument.

Onderschrift bij deze foto

Beschrijving

Nr. 25. Z.g. huis “De Zoutkist”, gebouw met complexe vorm, opgetrokken op de ruïne van de voormalige Zouttoren, ook z.g. “Crayennest”, een toren van de middeleeuwse stadsomwalling, gelegen tussen de Staepelpoort en Comisgaet; de naam is ontleend aan de zoutziederij, die achter de toren was gelegen.

Het huidig gebouw bestaat uit een rechth., torenachtige constructie van twee bouwl. onder schilddak (Vlaamse pannen), met l. een gedeelte van één bouwl. onder zadeldak (Vlaamse pannen) met blinde voorgevel, en een haaks gedeelte onder lessenaarsdak (mechanische pannen) tegen de achtergevel. Witgekalkte, bakstenen gebouwen met gepikte plint. Het e.g. gedeelte is voorzien van een rechth. venster onder houten latei, en een rechth., kalkstenen deur. In de achter- en l.zijgevel bleef het stijl- en regelwerk met bakstenen vullingen bewaard. Het haakse gedeelte, gelegen aan de Gootstraat is vrijwel volledig recent. In de O.-gevel bleven de vlechtingen van een vroegere dakhelling bewaard; kalkstenen rondboogpoortje in een rechth., verankerde omlijsting met negblokken (XVII B). Langsheen deze gevel liep de voor kort verdwenen wallesteeg, een gekasseide steeg, die de Gootstraat met de vestingsmuur verbond (1627).

ONTDEKKING VAN DE DAG

Robijns of Robyns, Frans Antoon, "Meester Robyns", onderwijsinspecteur

Mielen boven Aalst 10.10.1836   Elsene 31.07.1903  Virginie Ghijsens 

Zoon van Willem en Maria Josepha Bormans.  

Lessen Latijn bij pastoor Theunissen in Aalst. Ll. Normaalschool 1851-1854, grootste onderscheiding. Onderwijzer college Asse, pensionaat Snyders Brussel, instituut Saint-Martin Brussel, Opwijk en Gors-Opleeuw. Onderwijzer  Gelinden 1857. Huwelijk met dochter graankoopman Gelinden 1863. Vader van priester Oswald. Letterkundige. Kantonnaal inspecteur  Maaseik 1873 en hoofdinspecteur 1885 lager onderwijs. 

Dochter Alfonsine, onderwijzeres, huwde met drukker J. Van Der Donck Maaseik.  

Schrijver . Boek De l’enseignement de la rédaction dans les écoles primaires, spécialement dans les écoles primaires rurales, suivi du plan (2de ed., gedrukt bij Vanwest-Pluymers in 1860), bekroond door het Journal de l”Enseignement primaire et de l’enseignement moyen du second degré 1859. Voorstander Socratische methode. Diploma Londen 1871 en medaille Wenen 1873 voor leerboeken. Stichter opvoedkundig tijdschrift Katholiek Schoolblad 1879, later De Opvoeding. Stichter Schoolbond tegen Alcoolisme 1887. Handboeken anti-alcoholisme, vaak samen met zoon en dokter Albert Robijns. 

Schreef tekst Ons vaandel voor lied van vlag alcohol-onthoudersbond, met Belgische kleuren, groene morgenster op wit veld. Andere werken: Nieuwe schrijf-leesmethode. Leesboek voor volksscholen. De kleine zanger. Methodische stijl- en denkleer. Aanleiding tot het vervaardigen van Nederduitsche opstellen. Methode om de Nederduitschen op korten tijd te leeren Fransch lezen. Nederlandsche spraakleer. Elementaire oefeningen in het schoonschrijven. Hand-atlas der Bijbelsche geschiedenis. Rekenkunde der lagere scholen. Woonde later in Hasselt, maar toevallig in Elsene overleden. Neefje Alfred Robyns, hoofdonderwijzer te Neeroeteren was ook auteur van leerboeken. Straatnaam Gelinden. Staatsieportret Stadsmus Hasselt.

Publ.: Bruno. Herinneringen uit de tijd der Luiksche Omwenteling van 1789-1791, Antwerpen: J. B. Van Roey, 1867; Province de Limbourg. Rapport sur la situation de l’enseignement primaire catholique. 1883-1884, Sint-Truiden; Beknopte leergang van opvoedkunde door een oudbestierder eener normaalschool, herzien voor hetgeen de bijzondere methodeleer betreft, 3de uitg., Sint-Truiden. S. Lutgardis’ drukkerij, 1887; Aritmétique des écoles primaires. Division supérieure, nieuwe ed., Luik: H. Dessain, 1890; Cours pratique de style élémentaire à l’usage des écoles primaires, des pensionnats et des écoles moyennes. Partie de l’élève; Luik: H. Dessain, 1890; Keur van stukken ter vertaling uit het Fransch in het Nederlandsch. Werkje tevens bestemd om als Fransch leesboek in lagere en middelbare scholen gebruikt te worden. Handboek des leerlings, nieuwe uitg., Luik: H. Dessain, z.j.; Verzameling van antialcoolische verhalen, gedichten en gezangen. Eerste reeks, Maaseik: J. Vanderdonck-Robyns, 1895; met Alb. Robyns, Handboek van het Antialcoolisme, Maaseik: J. Vanderdonck, 1899;
Lit.: Het Algemeen Belang der Provincie Limburg, 30.07.1892; Oswald ROBYNS, Verzamelde gedichten met levensschets van F.A. Robijns, Maaseik, 1905, met biografie p. 5-15; J. BROUWERS, in NBIOW, 11, 1985, kol. 648-652; MINTEN, p. 59, nr. 180; Raf VAN LAERE, Bruno, een 19de-eeuws verhaal over de Luikse revolutie te Sint-Truiden, in HBSTEV, 2006, p. 341-348.