Dorpsmolen

Aanhorigheid van het kasteel van Kerkom. Watermolen op de Molenbeek, in de zijpuntgevel met het molenrad gedateerd 1667.

U-vormige hoeve rondom rechthoekige gekasseide binnenplaats, de noordzijde afgesloten door een muur met aanleunende dienstgebouwen en centraal hek tussen geblokte pijlers.

Ten zuiden van het erf, molenaarshuis onder zadeldak (Vlaamse pannen), verbouwd tijdens de 18de eeuw. Baksteenbouw met verwerking van kalksteen. Oudste kern van het molenaarshuis in het zuidwesten: vier traveeën, door een aandak van de bijbouw van de 18de eeuw gescheiden. Voorgevel aan de erfzijde: rechthoekige vensters met strek (19de eeuw) die de houten kruiskozijnen vervangen. Brede, rechthoekige deuromlijsting van kalksteen aan het molenhuis (18de eeuw), herbruikte rondboogdeur met negblokken van kalksteen tot boven de rechthoekige venstertjes van de eerste bouwlaag (jaarsteen 1667 boven molenrad); rechthoekig kalkstenen venster in de puntgevel; hoekblokken.

Buitenwerk: ijzeren toevoergoot. Vroeger middenslagrad, begin 20ste eeuw vervangen door het huidig ijzeren bovenslagrad: plaatijzeren bakken geklonken tussen plaatijzeren velg (gesloten bodem); platijzeren spaken met schroefbouten bevestigd op velg en op gietijzeren askop met ribben; ijzeren as.

Binnenwerk: verticaal opgesteld drijfwerk, met krachtverdeling door groot horizontaal kamwiel. Twee maalstoelen op maalzolder; aandrijving maalstoel afgekoppeld van het horizontale kamwiel, en via twee kamwielen verbonden met horizontale as naar thans verdwenen mechanische aandrijving.

Ten noordwesten van het erf, haaks aansluitend op het woonhuis: stal in baksteenbouw onder zadeldak (Vlaamse pannen, jaartal 1786 op houten latei van binnendeur tussen woonhuis en stal); getoogde venstertjes met gemetste bovendorpels, bolkozijnen op de tast, gedeeltelijk in het dakschild aangebracht. Rechthoekige deuren met houten latei onder gemetste ontlastingsboog.

Ten zuidoosten van het erf, stalling, haaks aansluitend op het molenhuis. Rechthoekige vensters en deur onder houten latei. Oculus in de verlaagde zijpuntgevel. Daarop aansluitend, stalling onder lagere daknok (19de eeuw) met identieke vensters en deuren.

Recent gebouw (cementblokken) onder golfplatendak vervangt de vroegere schuur, ten noorden van het erf.


Bron     : Schlusmans F. met medewerking van Gyselinck J., Linters A., Wissels R., Buyle M. & De Graeve M.-Ch. 1981: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Hasselt, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 6N2 (He-Z), Brussel - Gent.
Auteurs :  Schlusmans, Frieda
Datum  : 1981

Bron: Bevat overheidsinformatie, verkregen onder de modellicentie voor gratis hergebruik Vlaanderen v1.0. URI:
Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Dorpsmolen [online] https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/84287 Geraadpleegd op 12-11-2019

 

ONTDEKKING VAN DE DAG

Baltus, Louis (Henri), nijveraar

Sint-Truiden 22.05.1846 Sint-Truiden 15.11.1919 , x Jeanne Vinckenbosch.

Zoon van handelaar Pierre Guillaume en Marie Cathérine Hubertine Damen, Grote Markt.  

Rijksmiddelbare school Sint-Truiden. Groot- en kleinhandel in koloniale waren 1842, samen met broer Richard. Gebouw met magazijnen, koffiebranderij en burelen 1893 Stationsplein. Winkelhuis ‘In Den Olifant ’, Grote Markt. Verblijf in Luik. Medeorganisator Wereldtentoonstelling Luik 1905 en Provinciale tentoonstelling Sint-Truiden 1907. Lid Hoge raad nijverheid en arbeid 1897, ondervoorzitter Handelskamer Limburg. 


Verzameling Roger Moermans



1881



Oom van kunstschilder Georges, schoonvader van Lambert Keyenberg en … van Maria Nys, vrouw van Aldous Huxley.  

Tabaksmerk ‘Sutlab ’ 1912, naamomkering. Schepen Dejonghstraat, latere notariaat Vreven en restaurant Stadt van Luyck. 

 Publ.: Maandblad van het huis L. Baltus “In den Olifant" St-Truiden, jg. 1, nr. 1, maart 1913; Grafmonument Schurhoven.
Info: Danny Gennez.
Lit.: De Tram, 13.02.1897.