Kasteel van Duras

Onderschrift bij deze fotoClassicistisch kasteel in Palladiaanse stijl. Gelegen op de plaats van de burcht van de Heren van Duras, voor het eerste vermeld in 1102. Kort na 1785 werd de burcht die toen bestond uit een neerhof met brouwerij en een erehof met herenhuis en donjon, door graaf van der Noot afgebroken en in 1787-1789 vervangen door het huidige landhuis, gebouwd naar ontwerp van architect G.J. Henry. Architect F. Verly ontwierp circa 1821 de parkaanleg. Vanaf circa 1875 tot 1902, verschillende aanpassingen van het gebouw in neobarokke stijl. Na schade door een bombardement in 1945, restauratie in 1960-1962 naar ontwerp van F. Bonaert, waarbij het gebouw in zijn oorspronkelijke vorm hersteld werd.

Omgracht kasteel op U-vormige plattegrond, gelegen in een uitgestrekt park, aangelegd in Engelse landschapsstijl, met een vijver en boompartijen. De ingang is afgesloten met een gesmeed ijzeren hek; een rechte gekasseide oprijlaan, circa één kilometer lang, afgezet met olmen, geeft vanaf de straat een zicht op het centrale gedeelte van het gebouw.

De binnenkoer is aan de voorzijde eveneens door een gesmeed ijzeren hek afgesloten; een brug over de gracht verbindt de oprijlaan met de binnenkoer, die symmetrisch is aangelegd, met in het midden een achtkantige vijver met fontein.

U-vormig complex, met centraal gedeelte van elf traveeën en twee en een halve bouwlaag onder schilddak (leien); bepleisterde en beschilderde baksteenbouw op een verhoogde begane grond, met natuurstenen plint. De gevel wordt over de drie middentraveeën gemarkeerd door de vestibule,in een halfronde portiek met Ionische zuilen galerij, die een zware architraaf draagt, afgezet met een tandlijst en een kroonlijst op klossen, en bekroond met een balustrade; deze gevelpartij is één bouwlaag hoger opgetrokken dan de rest van het gebouw, en afgedekt met een koepel.

Sterk vooruitspringende hoekrisalieten van twee traveeën. Gekorniste kroonlijst, zoals beschreven bij de vestibule, boven de tweede bouwlaag; hierboven de mezzanino. Rechthoekige vensters in een geprofileerde natuurstenen omlijsting, met lekdrempels op consoles. Geaccentueerde benedenvensters in risalieten, voorzien van een zware druiplijst op consoles.

Rechthoekige deur in de portiek; geprofileerde natuurstenen omlijsting, bekroond met een druiplijst op versierde consoles. Halfrond bordes met trappen. De achtergevel is eveneens van een halfrond risaliet voorzien, doch breder dan dat der voorgevel, even hoog als de rest van het gebouw en afgedekt met een stomp, kegelvormig dak. De uiterste traveeën springen in ten opzichte van de rest van de gevel. Gekorniste kroonlijst. Vensters en deur zoals aan de voorzijde. Breed terrasvormig bordes, afgezet met een balustrade.

Aan weerzij van de binnenkoer, dienstgebouwen van vijftien traveeën en één bouwlaag, onder zadeldaken (leien) met dakkapellen. Een galerij van vierkante pijlers, die een architraaf dragen, loopt voor de voorgevels, die voorzien zijn van lichte uitspringende pilasters en rechthoekige natuurstenen muuropeningen. Minder belangrijke woning van één bouwlaag uit de tweede helft van de 19de eeuw, links van het kasteel.

Interieur: de vertrekken zijn geschikt rondom twee ruimten, de vestibule (cirkelvormig) en het ontvangstsalon (ovaal), achter elkaar gelegen, en die zich, door de halfronde gevelvoorsprongen in voor- en achtergevel ook in de uitwendige ordonnantie van het gebouw aftekenen. Fraaie stucwerk-decoratie in classicistische stijl.


Bron     : Schlusmans F. met medewerking van Gyselinck J., Linters A., Wissels R., Buyle M. & De Graeve M.-Ch. 1981: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Hasselt, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 6N2 (He-Z), Brussel - Gent.
Auteurs :  Schlusmans, Frieda
Datum  : 1981

Bron: Bevat overheidsinformatie, verkregen onder de modellicentie voor gratis hergebruik Vlaanderen v1.0. URI:
Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Kasteel van Duras [online] https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/84280 Geraadpleegd op 12-11-2019

 

ONTDEKKING VAN DE DAG

Burgemeesterwapens

Elke burgemeester laat zijn wapen na

De burgemeesters die bouwden of verbouwden aan het stadhuis lieten hun naam na in de vorm van hun familiewapen. Dat gebeurde zowel bij de torenheropbouw in 1606, de nieuwbouw van het stadhuis in 1759, de inrichting in 1788, de restauratie in 1927 en de actuele restauratie en nieuwe inrichting afgerond in 2016.

Burgemeesters van voor 1795 waren vooral belastinginners en verdelers van stedelijke taken, anders dan de burgemeesters vandaag. De geschilderde wapens uit 1788 in de vroegere raadszaal, nu trouwzaal, zijn niet steeds met heraldische nauwkeurigheid bijgeschilderd in de loop der jaren.

Keel = rood, sabel = zwart en lazuur = blauw.


Jan Lycops1606: gedeeld, in I van keel met gouden korenschoof, in II van goud een huismerk van sabel in de vorm van een patriarchaal kruis onderaan heraldisch rechts herkruist. Belforttoren gevel.


Willem Preuveneers 1606: van keel met gouden keper beladen met drie meerlen in sabel en vergezeld van drie zilveren scheerdersscharen met de punt naar onder. Belfortoren gevel.


Baudoin Moers 1759: van goud met drie morenhoofden van sabel, met wrongen van zilver, geplaatst 2-1. Schoorsteenlambrizering vroegere raadszaal.



Maurice Schoenaerts 1759 in zilver een Boergondisch kruis van sabel met over alles heen een zilveren schelp. Schoorsteenlambrizering vroegere raadszaal.


Jean Barthélemy Balthazar de Pitteurs (-Hiegaerts) 1788: van zilver met een groene klimmende leeuw, rood geklauwd en getongd met schuinbalk van goud, beladen met vier zwarte koeken. Plafondlijst vroegere raadszaal.


Trudo Luesemans 1788: gevierendeeld, in I en IV geschaakt van keel en goud in vier rijen, elk van vier vakken. II en III in zilver drie ruiten van lazuur, geplaatst 2-1. Plafondlijst vroegere raadszaal.


Paul Cartuyvels 1927: op lazuur een zilveren, zwemmende zwaan met in het schildhoofd twee gouden sterren. Gebeeldhouwd onder het Trudobeeld in de belforttoren.


Veerle Heeren 2016: in goud een leeuw van keel, met kop en manen van sabel, geklauwd en getongd van lazuur, een gekanteeld schildhoofd van lazuur, bezaaid met venussymbolen van goud. Ingemetseld in de inkomhal.