Bloesemzegening

De bloesemwijding in Sint-Truiden

Het ontstaan van de traditionele bloesemwijding  moeten we situeren in de religieuze sfeer van de naoorlogse jaren. Tegelijk was het een triomfalistisch gebeuren, wanneer in de lente de natuur herleeft en de kale bomen na de winter omgetoverd worden in een witte bloesempracht.

Bij een zegening (paarden, honden, auto’s, een nieuw huis…) vraagt men bescherming tegen mogelijke invloeden waarop de mens weinig vat heeft. 

En bij de bloesemwijding worden de weergevoelige bloesems gezegend en hopen we op een goede fruitoogst. De weersomstandigheden zijn cruciaal bij deze regionale economische activiteit. De problematiek in de fruitteelt belangt iedereen aan: bacterievuur, Little Cherry-virus, hoogstamreservaten, klimaatverandering, geopolitieke economische sancties, optimalisatie door schaalvergroting… Naast een wetenschappelijke, economische benadering hiervan blijft de emotionele, traditionele religieuze ‘bezwering’ een psychologische steun voor een deel van de bevolking. Processies zijn een erg zichtbaar en een oeroud gebruik. 

De Fruitoogstfeesten  en de fruitreuzenfamilie  van Sint-Truiden zijn andere lokale uitingen van het koesteren van fruitteelt en –verwerking als welvaart brengende specialisatie. 

Naar jaarlijkse traditie is de prachtige omgeving aan het Romaanse kerkje van Guvelingen  de unieke locatie om de bloesempracht te zegenen samen met de Keizerlijke Commanderie der Edele Haspengouwse Fruyteniers , studiekring Guvelingen, Academie Haspengouw, Toerisme Sint-Truiden, de Tuinbouwschool, de blaaskapel van de chiro Sint-Marten , ...

In den beginne....

In 1951 ging de bloesemwijding voor de eerste maal door in het serene kerkje van Guvelingen. Het was een gelukkig idee van Z.E.H. deken Deneys die de fruitbloei onder Gods milde zegen wilde stellen.
Wij hebben nooit treffender beeld van landelijk schoon gezien”. Zo beschrijft Jan Flamend de zegening der bloesems in De Toerist (jaargang 31,16 april 1952)

Voor de stadsbewoner, die de hele winter op zijn muffe kantoor of in de winderige, grijze straten en pleinen de najaarstijd heeft doorgebracht, is de vroege bloeiweelde een heerlijke afwisseling in het kleurloze van alle dagen. Laat hem onze bloeiende Haspengouwse boomgaarden ontdekken en hij zal zijn ogen niet kunnen verzadigen aan dit wondere schouwspel. Al wie benen heeft, al wie zijn ogen wil laten genieten van het heerlijkste natuurtafereel dat ons land kan bieden, al wie lust heeft om doorheen die weelde te wandelen als in een droomland, kome thans naar Sint-Truiden en omgeving…"

 En al bij de volgende zegening op zondag 20 april 1952 ging de zegening van de bloesemende boomgaarden gepaard met een bezoek aan bloeiend en toeristisch Haspengouw.

Het programma zag er zo uit:

9.00 uur: Beiaardconcert en samenkomst op de Grote Markt
10.00 uur: Gezongen H. Mis te Guvelingen.
11.00 uur: Zegening van de bloemige fruitweiden.
12.00 uur: Ontbinding op de Grote Markt.
13.30 uur: Beiaardconcert
14.00 uur: Gezamenlijke, geleide rondrit in bloeiend Zuid-Limburg.


Alle Truienaren gingen met hun automobiel familieleden mee in de lange stoet door Haspengouw en taart en koffie stond op het programma tijdens de pitstop.
Jaar na jaar namen het aantal deelnemers toe aan de bloesemwijding en werd het van een religieuze activiteit een toeristisch evenement dat een volledige dag duurde.
De beelden pastoor-deken Rutten die vanaf 1966 de boomgaarden zegenden van bovenop een brandladder zijn historisch. Zijn opvolgers gaven er sinds 1994 terug de voorkeur aan de zegening van op een rustaltaar in de boomgaard te laten plaatsvinden.

De laatste jaren is diaken Ivo Dams de grote bezieler van de bloesemzegening. Ook hij legt de nadruk op respect voor de natuur, de kracht van de aarde die ons voedt en waar we dankbaar mogen voor zijn.


Vanaf de jaren 90 werd de bloesemwijding een traditioneel onderdeel van uitgebreidere bloesemfeesten die eerst een weekend en later een maand duurden met elke dag een boeiende activiteit. In 2000 werden de 50ste bloesemfeesten gevierd in Guvelingen en op het Speelhof.

De 65ste Bloesemzegening in 2015 kreeg een retrotintje en in 2020 vieren we de 70ste editie. Voorafgaand aan de bloesemzegeing vindt op de Grote Markt een tractorshow plaats. Ook de tractoren, bijen, fietsen en huisdieren worden tijdens de bloesemwijding gezegend.

Bovendien is er een leuk toeristisch aanbod rond het kerkje: je kan rondkuieren langs gezellige, rijkelijk gekleurde kraampjes. Ruik, proef en geniet van allerlei lokale lekkernijen, vers en recht uit de Haspengouwse bodem, terwijl de kleintjes ravotten en zich uitleven met klassieke boerenspellen.

ONTDEKKING VAN DE DAG

70 jaar Bloesemfeesten

70 jaar bloesemfeesten en toerisme in Sint-Truiden 

Eigenlijk begon alles in de jaren 40 van vorige eeuw met de Fruitoogstfeesten. Maar in 1951 werd er een eerste bloesemwijding  of bloesemzegening  georganiseerd en werd april de maand van het fruitfeest en zo ontstonden de bloesemfeesten.

Citaat: “Voor de stadbewoner, die de hele winter op zijn muffe kantoor of in de winderige, grijze straten en pleinen de najaarstijd heeft doorgebracht, is de vroege bloeiweelde een heerlijke afwisseling in het kleurloze van alle dagen. Laat hem onze bloeiende Haspengouwse boomgaarden ontdekken en hij zal zijn ogen niet kunnen verzadigen aan dit wondere schouwspel. Al wie benen heeft, al wie zijn ogen wil laten genieten van het heerlijkste natuurtafereel dat ons land kan bieden, al wie lust heeft om doorheen die weelde te wandelen als in een droomland, kome thans naar Sint-Truiden en omgeving.”

In de jaren 50 en 60 verschenen de toeristische programma’s opmerkelijk ook in het Frans.

De Toerist was een “halfmaandelijks orgaan van de Vlaamse Toeristenbond v.z.w.” dat verspreid werd in heel Vlaanderen. In april kwam Sint-Truiden volop aan bod, zelfs met een luchtfoto van de Grote Markt.

In mei 1964 werden ook de vele monumenten betrokken bij de promotie van de bloesemfeesten. Citaat: “De zondagse toerist kan meteen ook monkelend opkijken naar de plejade van prachtige gebouwen die de streek hem te bieden heeft. In een notendop gezegd kunnen we daarvan het volgende ‘gesamtbild’ ophangen …”

het kerkje van Guvelingen was een van de topattracties van Sint-Truiden

De Fruitfederatie van Sint-Truiden organiseerde in samenwerking met de Dienst voor Toerisme geleide bezoeken aan de stad en de regio Haspengouw. De ‘reizen’ konden iedere dag ingericht worden, aldus de toeristische folders van 1964.

In 1974 verscheen er een programma van de Fruitoogstfeesten op zondag 22 september, onder de auspiciën van het Feestcomité der stad Sint-Truiden, onder de ‘hoge bescherming van het Stadsbestuur’

De brochures in de jaren 80 hadden telkens dezelfde lay-out met steevast een foto van bloeiende fruitbomen en daaronder stond geschreven: “De bloesemweelde is een jaarlijks terugkerende pracht die de streek van Sint. Truiden in een sprookjesland herschept.”

De bezoekersaantallen aan het ‘toerismekantoor’ werden vanaf 1949 bijgehouden. Dat eerste jaar waren er in het kantoor 100 bezoekers op de bloesemfeesten, in 1959 waren het er 2033, in 1969 kwamen er 2490 toeristen over de vloer, in 1979 waren het er 21.100, in 2009 waren het er maar liefst 75.970…

Begin jaren 90 waren de bloesemfeesten nog beperkt tot de laatste zondag van april met een lof en bustochten met onderweg koffie en fruittaart. Eind jaren 90 verschenen de bloesemroutes, uitgestippeld voor wandelaars, fietsers en automobilisten. Omwille van het succes werden activiteiten uitgebreid tot de ganse maand april en de fruitsector werd er actief betrokken. Vandaag zetten moderne fruitbedrijven hun deuren open voor de vele bloesemtoeristen. De komst van internet en gespecialiseerde websites zorgen voor een nooit geziene promotie en leuke bed-and-breakfasts kwamen als paddenstoelen uit de grond.

Katarakt

Maar het succes van de bloesemfeesten kende een ongelofelijke boost met Katarakt.

Katarakt was een 13-delige Vlaamse televisieserie, die van 9 december 2007 tot 2 maart 2008 iedere zondag werd uitgezonden door de zender Eén. Met een totaal productiebudget van meer dan vijf miljoen euro is het een van de duurste Vlaamse series ooit. Per aflevering keken gemiddeld meer dan anderhalf miljoen Vlamingen naar de serie. Het programma kreeg in 2008 de Vlaamse Televisie Ster voor Beste Fictieprogramma van de Vlaamse Televisie Academie.

De serie vertelt het verhaal van een personage, Elisabeth Donkers, die het doodbloedende fruitbedrijf van haar schoonvader Roger Hendrickx nieuw leven probeert in te blazen. Door haar oogziekte verloopt dit steeds moeilijker. In een periode van 4 seizoenen volgt de serie de families en de plukkers op het fruitteeltbedrijf in Haspengouw.

Onderschrift bij deze foto

Kataraktroutes, een bezoekerscentrum van Katarakt in het Torenhuis van het Begijnhof, een Katarakttaart, een Kataraktshuttle …

Het toerisme bloeide en groeide in Sint-Truiden en de bloesem- en oogstfeesten werden de kapstok van het toerisme in Haspengouw. 

De bloesemfeesten werden een hip evenement met bloesemlounges in de velden, bloesemnocturnes, kamperen onder de bloesems.


Onderschrift...