Velm

Velm

Dit hoofddorp ligt in de Molenbeekvallei en was rond 1900 vooral gekend door de liberale voorman Peut of herenboer Clement Peten. Het water van de bronnen Halingen-Waalhoven werd in 1895 gekocht en geleid naar de stad Sint-Truiden. De ligging aan de spoorlijn Landen-Sint-Truiden (°1839) en de grote vierkantshoeves maakten van Velm één van de grotere dorpen in de streek. Hereboer Peten had als moderne kasteelheer-burgemeester voor- en tegenstanders. Tot die laatsten behoorde onderwijzer-dichter Edmond Gemis (+1948), ook medestichter van de erg vroeg opgerichte Borerengilde (°1893) van Velm.


Onderschrift bij deze foto

Het centrum wordt door de Molenbeek doormidden gesneden. De cleane heraanleg van het gemeenteplein in 1994 en de boomvervangingen kunnen de rustieke bruggetjes over de beek niet doen vergeten. Vanuit Velm zendt sinds 1981 de VRV uit, de enige reclamevrije amateurradio van de streek. Die speelt vooral muziek voor de tweede en derde leeftijd. De fanfare Vermaak na Arbeid werd begin 1980 omgedoopt in blaaskapel De Oppenheimers. Daar zit de rage van de Zuid-Limburgse Bierfeesten uit de jaren 1960-1970 voor iets tussen. Velm was zoals Zepperen en Brustem een onderwijsdorp. De Zusters van Liefde leidden in Halingen tussen 1887 en 1996 het Technisch instituut Onze-Lieve-Vrouw van de Rozenkrans. In 1988 kwamen daar de gemeentelijke basisschool en een nieuwesociale wijk, gedeeltelijk op de omheiningsmuur gebouw, rond een binnenpleintje. Het afgelegen kasteel Het Schoor kreeg Leopold II op overnachting, bood sinds 1931 onderdak aan de paters Jozefieten en herbergt sinds 1964 een Talencentrum.

Onderschrift bij deze foto

De Velmse damesvoetbalploeg vormde zichzelf om tot de carnavalsvereniging El Sportivo (°1973) en de oud-scouts van Sint-Martinus stichtten in 1982 de vriendenkring De Stam met jaarlijkse Tropical-TD en openluchtfuif voor een sociaal doel. Al enkele jaren vormt het dansweekend ‘Velm Spiegelt’ de ideale gelegenheid om te feesten in een spiegeltent.

foto truineer.be

Lees:Gaston THIERIE, Velm wei ’t was, Hasselt, 1989; Velm: bronnen en boerderijen, (Wandelingen in Sint-Truiden, 5), Sint-Truiden: stadsbestuur, 1995; Christine VANTHILLO, Twee schilderijen van Benedictijnse heiligen in de Sint-Martinuskerk van Velm, in Historische bijdragen over Sint-Truiden en omgeving, opgedragen aan Kamiel Stevaux, Sint-Truiden, 2006, p. 359-366, Willem DRIESEN, Werken en wonen in een veilig vierkant. De grotere boerderijen in het Haspengouwse Velm, in Wonen in de monumentenstad Sint-Truiden, OMD-brochure, Sint-Truiden: stadsbestuur, 2007, p. 64-82 en 87. 

 Kijk:www.velm.net


ONTDEKKING VAN DE DAG

70 jaar Bloesemfeesten

70 jaar bloesemfeesten en toerisme in Sint-Truiden 

Eigenlijk begon alles in de jaren 40 van vorige eeuw met de Fruitoogstfeesten. Maar in 1951 werd er een eerste bloesemwijding  of bloesemzegening  georganiseerd en werd april de maand van het fruitfeest en zo ontstonden de bloesemfeesten.

Citaat: “Voor de stadbewoner, die de hele winter op zijn muffe kantoor of in de winderige, grijze straten en pleinen de najaarstijd heeft doorgebracht, is de vroege bloeiweelde een heerlijke afwisseling in het kleurloze van alle dagen. Laat hem onze bloeiende Haspengouwse boomgaarden ontdekken en hij zal zijn ogen niet kunnen verzadigen aan dit wondere schouwspel. Al wie benen heeft, al wie zijn ogen wil laten genieten van het heerlijkste natuurtafereel dat ons land kan bieden, al wie lust heeft om doorheen die weelde te wandelen als in een droomland, kome thans naar Sint-Truiden en omgeving.”

In de jaren 50 en 60 verschenen de toeristische programma’s opmerkelijk ook in het Frans.

De Toerist was een “halfmaandelijks orgaan van de Vlaamse Toeristenbond v.z.w.” dat verspreid werd in heel Vlaanderen. In april kwam Sint-Truiden volop aan bod, zelfs met een luchtfoto van de Grote Markt.

In mei 1964 werden ook de vele monumenten betrokken bij de promotie van de bloesemfeesten. Citaat: “De zondagse toerist kan meteen ook monkelend opkijken naar de plejade van prachtige gebouwen die de streek hem te bieden heeft. In een notendop gezegd kunnen we daarvan het volgende ‘gesamtbild’ ophangen …”

het kerkje van Guvelingen was een van de topattracties van Sint-Truiden

De Fruitfederatie van Sint-Truiden organiseerde in samenwerking met de Dienst voor Toerisme geleide bezoeken aan de stad en de regio Haspengouw. De ‘reizen’ konden iedere dag ingericht worden, aldus de toeristische folders van 1964.

In 1974 verscheen er een programma van de Fruitoogstfeesten op zondag 22 september, onder de auspiciën van het Feestcomité der stad Sint-Truiden, onder de ‘hoge bescherming van het Stadsbestuur’

De brochures in de jaren 80 hadden telkens dezelfde lay-out met steevast een foto van bloeiende fruitbomen en daaronder stond geschreven: “De bloesemweelde is een jaarlijks terugkerende pracht die de streek van Sint. Truiden in een sprookjesland herschept.”

De bezoekersaantallen aan het ‘toerismekantoor’ werden vanaf 1949 bijgehouden. Dat eerste jaar waren er in het kantoor 100 bezoekers op de bloesemfeesten, in 1959 waren het er 2033, in 1969 kwamen er 2490 toeristen over de vloer, in 1979 waren het er 21.100, in 2009 waren het er maar liefst 75.970…

Begin jaren 90 waren de bloesemfeesten nog beperkt tot de laatste zondag van april met een lof en bustochten met onderweg koffie en fruittaart. Eind jaren 90 verschenen de bloesemroutes, uitgestippeld voor wandelaars, fietsers en automobilisten. Omwille van het succes werden activiteiten uitgebreid tot de ganse maand april en de fruitsector werd er actief betrokken. Vandaag zetten moderne fruitbedrijven hun deuren open voor de vele bloesemtoeristen. De komst van internet en gespecialiseerde websites zorgen voor een nooit geziene promotie en leuke bed-and-breakfasts kwamen als paddenstoelen uit de grond.

Katarakt

Maar het succes van de bloesemfeesten kende een ongelofelijke boost met Katarakt.

Katarakt was een 13-delige Vlaamse televisieserie, die van 9 december 2007 tot 2 maart 2008 iedere zondag werd uitgezonden door de zender Eén. Met een totaal productiebudget van meer dan vijf miljoen euro is het een van de duurste Vlaamse series ooit. Per aflevering keken gemiddeld meer dan anderhalf miljoen Vlamingen naar de serie. Het programma kreeg in 2008 de Vlaamse Televisie Ster voor Beste Fictieprogramma van de Vlaamse Televisie Academie.

De serie vertelt het verhaal van een personage, Elisabeth Donkers, die het doodbloedende fruitbedrijf van haar schoonvader Roger Hendrickx nieuw leven probeert in te blazen. Door haar oogziekte verloopt dit steeds moeilijker. In een periode van 4 seizoenen volgt de serie de families en de plukkers op het fruitteeltbedrijf in Haspengouw.

Onderschrift bij deze foto

Kataraktroutes, een bezoekerscentrum van Katarakt in het Torenhuis van het Begijnhof, een Katarakttaart, een Kataraktshuttle …

Het toerisme bloeide en groeide in Sint-Truiden en de bloesem- en oogstfeesten werden de kapstok van het toerisme in Haspengouw. 

De bloesemfeesten werden een hip evenement met bloesemlounges in de velden, bloesemnocturnes, kamperen onder de bloesems.


Onderschrift...