beeld Jaques Ier

19de-eeuwse vorstenbeelden afkomstig van het kasteel te Nieuwenhoven, Sint-Truiden

Deze beelden werden gesculpteerd door Cornelis Janssen, leider van een beeldhouwersatelier te Sint-Truiden (van Nederlandse origine), in de vroege jaren 1860 onder leiding van architect Isidore Gérard te Sint-Truiden (van Henegouwse origine) voor rekening van baron Edmond Whettnall kasteelheer te Nieuwenhoven (van Londense origine). Baron Whetnall liet deze reeks bijna levensgrote Europese vorstenbeelden maken voor de hoeknissen van zijn kasteeltorens in Engelse neo-Tudorgotiek. Ze kaderen in de tijdsperiode van de romantiek met belangstelling voor het nationale verleden. Zie ook bijvoorbeeld de nisbeelden in het stadhuis te Leuven en de diverse standbeelden op Vlaamse stadspleinen uit het midden van de 19de eeuw. De beelden in vrij kwetsbare ‘mergel’ of Maastrichtersteen waren dus oorspronkelijk bestemd voor buitenlucht, weliswaar enigszins overkapt in gevelnissen. In de hallen van het stadhuis stonden ze uiteraard beschermd tegen weersinvloeden, maar de verhuis naar de loods in Zepperen in aparte trommels in houten kratten heeft hen geen goed gedaan: veel stootsleet, kleine schade aan de randen.

Na de brand in januari 1932 werden ze overgebracht naar de hallen van het door stadsingenieur Guillaume Govaerts gerestaureerde stadhuis. Volgens de eigentijdse, soms kritische krantenberichten in het toenmalige Belang van Limburg ging het om een schenking van 22 beelden door barones Marie de Moffarts-Whetnall, weduwe van Armand de Moffarts (+1933), aan (de Vrienden van het Begijnhof én) het stadsbestuur (drie keer vermeld). Stadsarchivaris Thierry Ghys en de huidige beheerders van de vzw. Vrienden van het Begijnhof konden recent geen officieel document zoals een aanvaardingsbesluit vinden in de notulen, maar deze gift werd waarschijnlijk nooit formeel op papier gezet. Dus zijn de krantenberichten in tempore non suspecto de enige beschikbare bron om de eigendom te bepalen.





Objectnr.: ST/340.105

Objectnaam: beeld

Titel: Jacques Ier

Vervaardiger:

Materiaal: steen -

Afmeting: hoogte: 160 cm

breedte: 60 cm

diepte: 34 cm

Standplaats: OS II

Depot: groendienst / 2008-02-21 /

Opschrift: inscriptie in sokkel JACQUES IER

Vervaardiger:

Datering: 1800 - 1900

ONTDEKKING VAN DE DAG

Bollen, (Georges Engelbert Michel) Joris, didactisch auteur

Sint-Truiden 8.02.1892    Borgerhout 15.12.1974   Anna Carolina Felix Hortensia Vertongen 

Zoon van paardenkoopman Jean Michel en Anne Jeanne Ancile Jensen, Tongersesteenweg. Strijder WO I. Onderwijzer te Antwerpen. Amateur-kunstschilder. Pedagogische werken en artikels in blad stedelijk onderwijs. Leerboeken geschiedenis bij De Sikkel. Illustraties bij leesmethode 'Binnen en buiten' van Fons Van Hoof. Plantin Moretuslei Borgerhout. 

Publ.: De geschiedenis van den voorhistorischen mensch voor kinderen verteld en getekend, Antwerpen: De Sikkel, 1926, heruitgaven in 1950 en 1954; Papierarbeid in de lagere school, (Brochure opvoedkundige vereeniging), Antwerpen: De Sikkel, 1936; Teekenen op het zwarte bord, (Brochure der Vlaamse opvoedkundige vereeniging), Antwerpen: De Sikkel, 1936; Geschiedenis van België, Antwerpen: De Sikkel, 1940; Van Pinkton den Zeeroover, in Brabo, maart 1946, p. 3-5; Bram Benton of een episode uit de trek naar het Westen, eerste aflevering, in Band, 3, nr. 8, mei 1948, p. 4-5; Lank lank gelede… Die voorhistorische mens… vir die jeug vertel, Antwerpen: De Sikkel – Pretoria: Boekhandel Doussy, 1952; Freddy Barlow, aflevering VI, in Brabo voor de jeugd, 7, nr. 9, juni-juli 1952. Info: AMVC. 
Lit.: Pol DE MONT, Joris Bollen in Renis’ Halle, in De Schelde, 15.03.1924; JORISSEN; Gaston MOORKENS, Groot gedenkboek der Lierse Rijksnormaalschool, Antwerpen, 1947, p. 322-325; Louis VAN LEEMPUT (red.), Addendum 1817-1997. 180 jaar Rijksnormaalschool te Lier, Lier, 1998, p. 191. Met foto.