In Bernissem heeft eeuwenlang een commanderij van de Teutoonse orde bestaan die, net zoals die van Ordingen, afhing van de landcommanderij Alden Biesen. De vestiging Bernissem zou omstreeks 1220 gesticht zijn. Het domein werd door het Franse bestuur verkocht: een met grachten omringd kasteel en hoeve, een grote schuur, stallingen, een tuin en landbouwgronden, alles samen een oppervlakte van 156 bunders en 8 roeden.
Het kasteel zelf werd achteraf afgebroken en de kapel werd tot woning omgebouwd. Behalve het woonhuis met de stallingen en de schuur, is ook het vroegere wachthuis uit 1736 bewaard gebleven.

Zicht op de gebouwen van de commanderij Bernissem, vzw Sint-Truidense schatten
In de oudheid werden in oorlog of jacht veroverde trofeeën aan een stok opgehangen. Dit motief ging een eigen leven leiden als allegorische decoratie. Kalksnijders modelleerden in het nog vochtige stucwerk voorwerpen tussen bloemenslingers aan linten opgehangen.
In het stadhuis op de Grote Markt op het 'schoon verdiep' zijn in de hoge vestibule de vier kunsten en twee speciale thema's uitgewerkt, de zeevaart en het landleven. Die laatste werken dateren waarschijnlijk uit de Hollandse periode (1815-1830) onder burgemeester J.A.N. Van den Berck. Scheepvaart en de Nederlandse vertaling van Vergilius wijzen daarop.
