De Roeck, Lodewijk, "Ludo", "broeder Louis", leraar

Antwerpen 15.11.1902  Brussel hosp. , 04.02.1982 

Ll. Sint-Henricusinstituut Antwerpen en normaalschool Broeders Leuven. Broeder der Christelijke scholen 1918. Onderwijzersdiploma Leuven 1923. Onderwijzer gemeenteschool Zoutleeuw 1923. Leraar  provinciale fruit- en tuinbouwschool Sint-Truiden 1925 en actief lid Boerengilde. Geprofest 1927. Scheikundig landbouwingenieur Rijkslandbouwhogeschool Gent 1937. Fruitteeltpionier . Directeur Hoger instituut scheikunde en tuinbouw Sint-Truiden 1942-1969, even in kasteeltje Mellaerts, sinds 1950 definitief in kasteel Schabroek bij Diestersteenweg. 

Artikels in De Ingenieur-Agronoom, Tuinbouwleven, Le fruit Belge, Natura Limburg, Ons Fruitteeltblad en De Boerin. Sportbijdragen in Jeugd. Proost STVV 1956.

Publ.: De werking van koper in Bordeausche pap bij de bestrijding van ziekten in de fruitteelt, in De Ingenieur-Agronoom, winter 1939; met Victor Sweldens, Les pulvérisations pré-florales, in Le Fruit Belge, 13, 1945, p. 138-146 en 165-167.;
Bronzen basreliëf in hal Sint-Trudoinstituut 1983, samen met koppen Willem Cosemans en broeder Jan Knops. Huldegedicht door Jan Goffa 2010, in De Bink, jg. 13, 2010, nr. 48, p. 9.
Lit.: JORISSEN; Broeder Lodewijk. Langs de fruitteelt tot de mensen, in Hier en nu, nr. 11, lente 1970, p. 18-20; HBVL, 25.05.1983; Jean PHILIPPAERTS en René GEERDENS, Honderd jaar Broeders van de Christelijke Scholen 1885-1985 Sint-Truiden, Sint-Truiden. Sint-Trudo-instituut en Tuinbouwschool Onze-Lieve-Vrouw, p. 111-167; Veerle JACOBS, Limburgs-Haspengouw. Een fruitstreek met traditie, Borgloon; Fruitstreekmuseum, 1997, p. 191-194; Ingeborg VIJGEN, 1939-1997, een gouden Klok-Huis. Een Haspengouwse veilingsgeschiedenis in woord en beeld, Sint-Truiden. Veiling Haspengouw, 1997, p. 11.


ONTDEKKING VAN DE DAG

De Tongersesteenweg (1817), ruggengraat van Limburgs-Haspengouw


De Tongersesteenweg (1817), ruggengraat van Limburgs-Haspengouw


Het efficiënte romeinse weggennet, zoals de ‘kassei’ Tongeren-Tienen, verviel in de vroege middeleeuwen. Waar geen bevaarbare waterlopen waren, was men opnieuw aangewezen op lokale onverharde verbindingen met diverse alternatieven naargelang de seizoensmodder. Terwijl het Luikerland in de 18de eeuw steenwegen aanlegde voor economische ontsluiting zoals de weg Luik-Sint-Truiden(-Brussel) in 1715-1740, was de Franse bezetter rond 1800 vooral militair gemotiveerd voor snelle, rechtlijnige verbindingen. De ‘Route Napoleon’ of het deel Maastricht-Tongeren van de verbinding Keulen-Duinkerken werd in 1804-1813 afgewerkt.

Vandermaelenkaart ca. 1850 met de steenweg als rechtlijnige verbinding. Bareel en kilometerpalen of ‘bornes’


Het was wachten op de Hollanders en hun Waterstaat-ingenieur De Sermoise om op 9 december 1817 de eerste steen te laten leggen aan de Sint-Truiderpoort in Tongeren door de provinciegouverneur. Het tracé dwars door de velden en weiden trok al snel handel en bewoning van de opzij liggende dorpskernen aan, getuige de jaartallen op vele gevels en de verbindingen zoals de dreef te Ordingen. De oude ‘Truierbaan’ in Rijkel verviel tot veldweg. Een tolbarreel aan het kruispunt met de Houtstraat Brustem deed dienst tot in 1867 deze gebruikersbijdrage werd opgeheven.

De weg naar Tongeren startte aan de oude Brustempoort. De beginkilometers waren gekend voor het omtuinde Casino (1862), het huis Moreau (1872), de arbeidershuisjes en het koetsenatelier Vanslype op de Pinberg en later voor de Veiling Haspengouw (1939-2017) en toegangen tot de Industriezone Schurhoven.

Na deze steenweg voltooide men vanuit de stad Sint-Truiden de kasseiwegen naar Hasselt (1838), Diest (1844) en Namen (1855).


In augustus 1914 kon de Duitse ruiterij haar opmars van Tongeren naar Sint-Truiden (en Orsmaal) ongestoord uitvoeren. Ze staken huizen in brand op de Pinberg, maar ter compensatie kwamen er nog voor het oorlogseinde enkele ‘Pruisenhuisjes’ of modelwoningen langs de Tongersesteenweg.

Drie rotondes in Ordingen, Borgloon en Tongeren moeten de verkeersstroom, vaak ‘gehinderd’ door traag landbouwverkeer, op deze N79 veiliger later verlopen. De lengte van deze gewestweg Sin-Truiden bedraagt tot aan de landgrens in Vroenhoven 34,6 kilometers. In Tongeren sluit ze aan op de autosnelweg Antwerpen-Luik E313.

De spoorlijn Tienen-Tongeren iets ten noorden van de steenweg was tussen 1876 en 1957 actief voor personenvervoer en biedt nu op haar tracé een recreatieve en toeristische fietsweg. 



Lees: Frank MULLENERS, ‘De eerstesteenlegging van de steenweg Tongeren-Sint-Truiden (1817)’, in ‘Historische bijdragen ter nagedachtenis van G. Heynen’, Sint-Truiden: Geschiedkundige kring van Sint-Truiden, 1984, p. 227-230; ‘Sint-Truiden ingekaderd 1830-1914’, tentoonstellingscatalogus, Sint-Truiden: vzw. Sint-Truiden 1300, 1998, p. 110-123.