Groffi, (Marie Louise Irma) Yvonne, "Y.V.H.G.", gidsenleidster

Sint-Truiden 02.11.1911  Leuven 15.10.1953  Maurits Van Haegendoren 

Dochter van Marie Albert Gustave, bediende, winkelier en caféhouder Luikerstraat en Marie Ursule Cordule Sweldens van Brustem. Zus van schepen René Groffi. Moeder van politicologe-sociologe Mieke Van Haegendoren, Hasseltse vicerector en voorzitter nationale Vrouwenraad.  

H.Graf Sint-Truiden en Filles de la Croix Luik. Sint-Lutgardisschool Antwerpen 1926. Laureaat landbouwhuishoudregentaat Berlaar 1932. Lerares klassieke talen Lutgardisschool Antwerpen. Koorlid Lodewijk de Vocht Antwerpen en Davidsfonds Sint-Truiden. IJveraar Werk der Foorkramers. Hoofdakela VVKS, gehuwd 1939 met VVKS-commissaris en latere senator Maurits Van Haegendoren (1903-1994). Pedagogische handboekjes voor leidsters van jeugdbewegingen. Schreef onder eigen naam, maar meestal samen met haar echtgenoot. Stichter Katholieke Vlaamse Meisjesgidsen of ‘Blauwe Gidsen’ 1939, afgesplitst uit unitaire Gidsen. Buiten beweging gezet en stichter Vlaams Verbond Katholieke Meisjes-Gidsen 1948. Stichter Lutgardis-ring als koepel voor Vlaamse meisjesverenigingen 1952. Overleden bij geboorte zevende kindje. Begraven in Heverlee.

Publ.: Wat vertellen? 52 thema’s voor verhalen, Leuven: De Pijl, 1942; met M. VAN HAEGENDOREN; Meisjesgidsen. Inleiding tot de beweging der meisjesgidsen, 3dln., Leuven: Vlaamsche scouts pers comité, 1942; met M. VAN HAEGENDOREN, Schoonheid en liefde. Voortrekkerij voor meisjes, Leuven: Vlaamsche scouts pers comité, 1943; Kabouters. Een schema voor jeugdwerk voor 8 tot 11 jarige meisjes, Leuven: Vlaamsche scouts pers comité, 1944; Eerste schreden. Derde-klas eischen voor meisjes-gidsen, Brussel: Vlaamsche scouts pers comité, 1946; met M. VANHAEGENDOREN, Meisjes-Gidsen. Handboek voor leidsters, Brussel: Vlaamsche scouts pers comité vzw., 1947.
Info: VVKSM en Mieke Van Haegendoren.
Lit.: Clem DE RIDDER, Yvonne Vanhaegendoren-Groffi, een sterke vrouw van Vlaanderen, Leuven: Katholieke Vlaamse Meisjes-Gidsen, 1954; JORISSEN; Katrien CAIGNIE en Louis VOS, in NEVLAB, p. 1360 en Staf VERMEIRE en Luc VANDEWEYER, in NEVLAB, p. 1968.
Kamiel Stevaux
ONTDEKKING VAN DE DAG

Een sponsorbord in mergel

Een sponsorbord in mergel

Dorpskenner Hubert Hoche (+) van Kerkom liet in 2002 een raadseltje oplossen, dat de Open Monumentendagfolder in 1990 open liet. Hoog in de kerktoren zit een verweerde steen met wapenschild ingemetseld. Met hulp van een verrekijker en het wapenboek van de Belgische adel kennen we nu wel het antwoord: Hyacinthe de Chestret, Luikenaar van formaat, liet er zijn merk achter.

Zeer waarschijnlijk sponsorde hij de heropbouw van de kerktoren in 1861 naar ontwerp van Isidore Gérard. Rond die tijd werd hij levenslang burgemeester van Kerkom. Hyacinthe was oud-militair, liberaal senator én suikerfabrikant in Bernissem. Hij trouwde in 1834 met de dochter de Selys van het lokale Alsterdomein. Voor een goed begrip: het gaat om het zogenaamde ‘Rood Kasteel’, waar zijn familie in 1889 het mooie kasteeltje bouwde midden in een groot Engels landschapspark. Paul Hayen (+) legde er later zijn stoeterij ‘Darby Farm’ aan. De dreef van aan de Naamse Steenweg leidt naar het ander, ‘Wit Kasteel’ van Kerkom, eigendom van de Brouckmans en later van Porreye.

In 1852 kreeg bietsuikerbaron de Chestret van Leopold I een echte titel met kroon. Die prijkt met z’n negen parels boven op het wapenschild. De geelgrijze mergelsteen heeft intussen wat parels laten vallen, maar het familielogo is nog best herkenbaar. In heraldisch jargon luidt het: doorsneden van zilver, met een leeuw van sinopel, gekroond met goud, getongd in keel, met op azuur drie zespuntige gouden sterren. Het schil is getopt met een baronnenkroon en gehouden door twee gekroonde en omgewende gouden leeuwen. De steen op de kerktoren toont nog twee gekruiste palmen onderaan. Natuurlijk zit er geen kleur (meer) op de mergel, maar in mensentaal heeft het schild beneden een groen leeuwtje op wit en bovenaan drie gele sterren op blauw. Twee gele leeuwen houden het blazoen recht. Die zien er met hun abnormaal naar buiten gekeerde muilen vervaarlijk lelijk uit.

Mergel is versteende kalkmodder, opgebouwd uit de skeletafval van zeediertjes, 66 miljoen jaren oud en gezaagd uit groeven in Zuid-Oost-Limburg. De juiste naam is Maastrichtersteen of krijtsteen. Architect Gérard gebruikte mergel ook voor versieringen aan zijn andere gebouwen, zoals het afgebrande kasteel van Nieuwerkerken, het afgebroken casino op het huidige Europaplein of het kerkje van Ordingen. Als Henegouwse leerling van de Gentenaar Louis Roelandt vestigde hij zich in onze provinciestad rond 1848, maar verliet ze in 1861 om stadsarchitect te worden in Hasselt. Hij vertrouwde op de zachte Limburgse steen die je kan bewerken met timmermansgereedschap zoals zaag en schaaf. Maar uitstekende reliëfdetails in mergel verweren gemakkelijk, zo bleek later.



De steen in gele mergel zit boven de ingangsdeur


Overigens heeft de Sint-Maartenskerk  op de valleihelling van de Cicindria , ondanks de verwoestende brand van 11 januari 1975, nog wat leuke details in petto: jonker Laurens van Alster liet er zich in 1539 voor eeuwig verstenen in harnas, met lang ruiterzwaard en met de voeten rustend op z’n hazewind. Het kerkhof van Kerkom telt veel oude grafkruisen, al vanaf 1623, en op de hekpijlers zijn van de ingang zijn evangelieteksten gebeiteld.
Wie er het fijne van wil weten kan terecht in de stedelijke openbare bibliotheek, in het fonds Trudonensia, waar per dorp een documentatiemap is aangelegd. Over mergel is er de ‘Atlas natuursteen in Limburgse monumenten’ geschreven door Roland Dreesen en Michiel Dusar. Om wapenschilden te ontcijferen neem je best het ‘Wapenboek van de Belgische adel van de 15de tot de 20ste eeuw', in 1992 geschreven door Paul Janssen en Luc Duerloo.