Heksen zetten vast

Heksen zetten vast

Een oude boer ging het hooi binnenhalen. Een eindje van hem verwijderd, stond een vrouw die regelmatig omhoog keek. Toen de boer de kar halfvol had geladen, raakte er een wiel vast. De paarden waren helemaal bezweet en trokken zo hard ze maar konden, maar het hielp niets. Even later kwam er een man voorbij die zich erover verbaasde dat de kar was vastgereden op vlakke grond. De man vroeg "Heb je X misschien gezien?", waarop de boer antwoordde "Ja, daarginds staat ze." De man nam een hamer en sloeg daarmee op de as van het wiel. Op dat ogenblik slaakte de vrouw een luide kreet en riep dat iemand haar in de rug had geslagen. De boer klapte met de zweep en de paarden gingen moeiteloos verder.

Ik heb eens horen vertellen van een oud manneke van toen hij een kar hooi ging inhalen. Een stukste van hem af was een vrouw en die zag al eens omhoog. Ze waren dapper aan 't hooi laden en toen de kar half geladen was konden ze geen voet meer van de plaats. En hij begon te duivelen en de paarden trokken wat ze konden, en ze waren zo nat als mest. Toen kwam daar ene door en die zei 'Ge steekt lijk?' - 'Ja, en dat op gelijke grond en we kunnen geen voet voort.' - 'Hebt ge Net niet gezien? Daar, ziet, dat is ze, neem een hamer en 'hoot' op de 'doem' van 't rad.' En toen ze dat deden, liet die vrouw een schreeuw en ze riep dat ze een slag in haar rug gehad had. Toen kapten ze met de 'smet' en toen trokken de paarden wel. Dat deed die heks goed.

Opgetekend door F. Beckers, Leuven, 1947 in Gorsem

ONTDEKKING VAN DE DAG

Academiezaal

Eén van de mooiste zalen van het land

Rockband Editors in de Academiezaal. Bron: https://i.pinimg.com/originals/ea/98/e6/ea98e6fd6811ad77a69f3d6c33d15056.jpg

Academiezaal

360°-weergave


Geschiedenis

Eén van de mooiste zalen in het land. De academiezaal van het Klein-Seminarie onderlijnt de betekenis van deze instelling als het intellectueel centrum van Limburg vanaf 1843 tot na de Tweede Wereldoorlog. Daarbij was vooral na de lessen aandacht voor Nederlandse letterkunde.

De Gentse stadsarchitect Louis Roelandt was door de test

 aangezocht om hun hospitaal voor geesteszieke vrouwen te bouwen. Hij ontwierp ook samen met zijn leerling Isidore Gerard de neogotische toren  van de hoofdkerk.

                                  Louis Roelandt

Door de scheiding van de beide Limburgen in 1839 moest het Klein-Seminarie van het bisdom Luik verhuizen van Rolduc, nu Nederlands gebied, naar de vroegere abdijsite in Sint-Truiden. Bisschop Van Bommel besefte het belang van dit opleidingscentrum. Bij het enorme complex in de binnenstad was ook een a salle de rhétorique voorzien voor de seminaristen. Het werd tussen 1845 en 1852 een achthoekige centraalbouw met korinthische gegleufde zuilen onder een bijzonder rijkelijk uitgewerkte stucwerkzoldering

detail stuckwerk amfitheater


. De amfitheatervorm zorgt voor een intimistische verbondenheid van publiek met acteurs op de parterre en een goede akoestiek.

In 1845 was in de zaal het taalgenootschap Utile Dulci actief dat het Nederlands beoefende. Ook een Franstalige tegenhanger, de Société de littérature française, kortweg de Academie, was er bedrijvig. De Vlaamse ontvoogdingsstrijd zorgde af en toe voor wrijvingen, maar uiteindelijk liep toch iedereen in de pas.

Bij de start van de restauratie in 1986 door Herman Vanmeer in opdracht van erfpachthouder stad Sint-Truiden werd vooral de stabiliteit van de zaal hersteld en teruggegrepen naar de oorspronkelijke uitvoering van de "gradins" en de toneelscène. Voor het zitcomfort werd één rij verwijderd, wat het aantal zitplaatsen op 290 vastlegt, eventueel uitbreidbaar. De moderne lichtarmaturen zijn een ontwerp van Herman Blondeel. Een moderne foyer met technische ruimten werd aan de kant van het kerkveld toegevoegd. 

Momenteel gebeuren in de akoestisch geschikte Academiezaal regelmatig muziekopnames en is een klassiek programma van internationaal niveau kamermuziek, kamerorkest en muziektheater uitgewerkt in het kader van de werking van cultuurcentrum de Bogaard.

Lit.: L. DE CLERCQ, H. VAN MEER mmv J. GYSELINCK, De Academiezaal te Sint-Truiden: een onbekend oeuvre van de Gentse architect Louis Roelandt (1786-1864), in M&L. Monumenten; Landschappen en Archeologie, jg. 15, nr. 5: september 1996; Els DECONINCK, Religieuze bouwheren engageren grote namen, in Sint-Truiden ingekaderd 1830-1914, Tentoonstellingen Sint-Trudofeesten 1998, Sint-Truiden: Sint-Truiden 1300, p. 50-78; Clem VERHEYDEN, De academiezaal, een bloeiend podium voor klassiek en modern, in Sint-Truiden, al eeuwen gaststad voor muziek, woord en beeld, Open Monumentendag Vlaanderen, Sint-Truiden: stadsbestuur, 2012, p.41-45 en 93 (bibliografie)