Elf Latsjanen op de Groenmarkt

Elf Latsjanen op de Groenmarkt


uitblazen van de Latjaan

In 1983 was het 850 jaar geleden dat het fameuze Narrenschip uit Cornelimunster bij Aken in Sint-Truiden werd binnengehaald. In 1133 vierden de Truienaren gedurende zes dagen en nachten feest rond dat schip op wielen. Deze datum, de locatie en dit feit prijken in alle werken over Vasteavond en Carnaval. Het feest was alvast nog geen Carnaval, maar bewijst toch dat de Truienaren in die tijd al iets van vieren afwisten. Om de verjaardag te gedenken bekostigde de Raad van Elf in de Orde van de Commeduur een lantaarn met elf lichten. Dit monument werd ontworpen door de toenmalige gieterij Brialmont. Oorspronkelijk stonden de Elf Latsjenen midden de Groenmarkt, maar na de heraanleg van het plein prijkt ze op een voetstuk te westen van de Truiense Groenplaats. Daar wordt het carnaval geopend, met het ontsteken van de lampen op de elfde van de elfde, en symbolisch gedoofd op avond na Verloren Maandag. 



ONTDEKKING VAN DE DAG

Honderdduizenden zelfbouwkapelletjes aan onze gevels

Honderdduizenden zelfbouwkapelletjes

Priester Fernand Mariën, eerst onderpastoor in Jette en later kloosterdirecteur en godsdienstleraar bij de Ursulinen in Tildonk, startte in 1956 een nationale actie ‘Regnum Mariae’. Op zowat alle huisgevels verschenen houten kapelletjes met daarin een Italiaans plaasteren beeldje van de Madonna. De distributie kaderde in een Mariaal offensief van twaalf weken in de parochie met een propagandadag en een “koninginnedag” waarbij iedereen zijn zelfbouwkapelletje kon afhalen. Voor het vensterglas moest je zelf zorgen, want in principe was het kleinood gratis. Giften werden in dank aanvaard. Bij het overlijden van de initiatiefnemer in 1978 zouden er een kwart miljoen gevelkapelletjes verspreid zijn.

Actie-affiche

In de loop van de actiejaren veranderde het kapelmodel. Kenmerkend bleven de Maria-M getopt met kruisje en het gekroonde M-monogram dat verwees naar het Rijk van Maria. In de laatste fase waren de gevelkapelletjes actueel gestroomlijnd en in kunststof uitgevoerd. De honderden houten exemplaren in Sint-Truiden hebben de tand des tijds meestal niet overleefd. Ze worden zeldzaam.


Gevel school zusters Sint-Vincentius-a-Paulo te Zepperen. Afgebroken. 


Lees: Roger DE BROECK, Gevelkapelletjes in Vlaanderen, in Ons Heem, 55, 2001, nr. 2, p. 196-219: Henri VANNOPPEN, in Kapellen in Vlaanderen, Brussel: FARO, 2002.